Hemelsleutel - Sedum telephium ---- (Vetplantenfamilie - Crassulaceae)
Hommelplant, drachtplant, vlinderplant
Een overblijvende (vaste) plant
Bloeiperiode: juli-september
Bloem: roze-paarsrood, soms bleek geel, bloeiwijze schermvorming; meeldraden ongeveer even lang als de bloembladen (zie ook bij Sedum spectabile)
Blad: bladen groot en vlezig
Vrucht: doosvrucht
Overige:
Hoogte: 0,3-0,7m
 
 
 
 
In oudere flora wordt hemelsleutel in twee ondersoorten onderscheiden: gewone hemelsleutel (S. telephium subsp. telephium) en bleke hemelsleutel (S. telephium subsp. maximum) in verband met vele tussenvormen is dit onderscheid lastig te handhaven.
Van hemelsleutel bestaan verschillende cultivars=kweekvormen die veel worden aangeplant en soms als snijbloem worden verkocht. onder meer S. telephium ' Matrona' en 'Munsteat Dark Red'. In de natuur kan hemelsleutel net zo fel paarsrood worden als bij cultivars het geval is.
Milieu en groeiplaats: vochtige, matig voedselrijke zand-, leem- en zavelbodems; in ruige grazige bermen, op rivier-, kanaal- en spoordijken, emplacementen en in zomen van bossen en struwelen; vaak met kwel in de ondergrond; zonnig.
Verspreiding in Nederland: vrij algemeen, maar niet in veen- of zeekleigebieden. Bleke hemelsleutel kwam op spoorwegterreinen bij Westervoort (IJsselgebied) in ieder geval voor 1995 talrijk voor (nog?); verder zeer lokaal bij de Waal en langs de IJssel.
Fauna: vlinders, hommels, honingbijen, solitaire bijen.
Toepassing: de wilde vorm kan in tuinen worden aangeplant, maar krijgt vaak slappe opgaande stengels. In tuinen doen cultivars het aanzienlijk beter; worden soms ook in openbaar groen toegepast.
Beheer: bij voorkeur zoom- of randenbeheer; maximaal eenmaal per jaar in het najaar maaien; eventueel heel vroeg (half mei) maaien. De soort verdraagt vaak twee maaibeurten per jaar.
Wilde solitaire bijen: zandbijen (Andrena).
Dracht: nectar. Indicatie voor dracht: code 5.


Platen Hemelsleutel Sedum telephium Rechts: bleke hemelsleutel - (bron links: Deutschlands Flora in Abbildungen.Johann Georg Sturm; rechts: Carl Axel Magnus Lindman: Bilder ur Nordens Flora)
 
Een wilde/natuurlijke vorm van hemelsleutel met bloeiwijze aanzienlijk kleiner dan de cultivars --------------
 
Vegetatie met hemelsleutel aan de oever van de Ems (Duitsland)
 
Vegetatie met hemelsleutel op de dijk van de Ems (Duitsland)
 
Een groeiplaats op het dijktalud van de Overijsselse Vecht
 
Hemelsteutel in ruig grasland
 
Natuurlijke keurvarianten
 
 
 
 
 
 
 
 
Honingbij en dikkopje
 
Hemelsleutel met honingbijen: op deze plek bij de Rijn bij Kesteren. Staat hemelsteutel in een grote hoeveelheid . Honingbijenfourageerde hier talrijk. Doordat de bijen veel gefotografeerd konden worden, wsas ook goed te zien dat de bijen stuifmeel verzamelden. Meestal bezoeken de bijen deze plant alleen voor nectar. Het verzamelde stuifmeel is op de foto's zeedr gering.
 
 
Honingbijen op zoek naar stuifmeel en nectar